Βιοτεχνολογία, το μέλλον στην υγεία

Οι εξελίξεις στη βιοϊατρική τεχνολογία είναι πολύ γρήγορες και απαιτείται σημαντικός χρόνος και ενέργεια για την παρακολούθησή τους, ανέφερε ο κ. Πάνος Βάρδας, Καθηγητής Καρδιολογίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, στην έναρξη της διάλεξής του με θέμα «Η βιοϊατρική τεχνολογία στην υγεία: Το παράδειγμα της καρδιολογίας», η οποία έλαβε χώρα την Τετάρτη, υπό την προεδρία του κ. Νίκου Μανιαδάκη και κ. Γιώργου Παππού, Medical Devices Expert.

Ο κόσμος σήμερα γηράσκει και έχει μεγάλες ανομοιογένειες, επεσήμανε ο κ. Βάρδας. Στην Ευρώπη, παρατηρείται ταχεία γήρανση του πληθυσμού, ενώ εκτιμάται ότι έως το 2050 το ποσοστό ανθρώπων άνω των 60 ετών παγκοσμίως θα έχει διπλασιαστεί. Η παράταση της ζωής έχει εκθετικό κόστος, λόγω της αύξησης της συχνότητας εμφάνισης νόσων της τρίτης ηλικίας, για την αντιμετώπιση των οποίων απαιτείται υψηλή τεχνολογία. Οι ανισότητες ωστόσο και τα χάσματα στην περίθαλψη μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών και/ή περιοχών είναι μεγάλες, με αποτέλεσμα να μην έχει όλος ο κόσμος πρόσβαση στις σύγχρονες τεχνολογίες.

Βασικοί παράγοντες αύξησης των δαπανών υγείας, συνέχισε ο ομιλητής, είναι η γήρανση του πληθυσμού, η αυξημένη συχνότητα εμφάνισης νόσων που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής, η αύξηση των προσδοκιών, η ελλιπής αντίληψη του κόστους, οι δαπανηρές τεχνολογίες και θεραπευτικές διαδικασίες και οι στρατηγικές που δίνουν έμφαση μόνο στο αποτέλεσμα και όχι στο κόστος.

Μεταξύ των πιο καινοτόμων πεδίων σήμερα, σημείωσε ο κ. Βάρδας, η σύγχρονη καρδιολογία μπορεί να ωφεληθεί πολύ από την οργανογένεση, καθώς υπάρχει κορεσμός στα φάρμακα, αλλά και από τους ιατρικούς αισθητήρες, ένα πεδίο που εξελίσσεται με τεράστια ταχύτητα.

Η ακριβή βιοτεχνολογία εκτινάσσει το κόστος περίθαλψης, επεσήμανε στη συνέχεια, ενώ από την άλλη οι ανισότητες στην Ε.Ε. είναι πολύ μεγάλες λόγω των τεράστιων διαφορών στα Α.Ε.Π. των χωρών της Ευρώπης. Δεν μπορεί όμως να γίνει αποδοτική εφαρμογή των καρδιολογικών guidelines σε χώρες με χαμηλό Α.Ε.Π. Στην Ελλάδα ωστόσο, συμπλήρωσε, η καρδιολογία είναι σε υψηλό επίπεδο.

Ένας σημαντικός παράγοντας που συντελεί στην ανάπτυξη του κλάδου της ιατρικής τεχνολογίας είναι η εμπορευματοποίησή της, δήλωσε ο ομιλητής, προσθέτοντας πως η βιομηχανία της ιατρικής τεχνολογίας στην Ευρώπη απασχολεί σήμερα 575.000 εργαζόμενους, αριθμός που δείχνει ότι πρόκειται για έναν εύρωστο κλάδο με πολύ σημαντικό ρόλο στην ευρωπαϊκή οικονομία. Στη χώρα μας, ο κλάδος απασχολεί 5 εργαζόμενους ανά 10.000 κατοίκους.

Η ανάλυση των συνολικών δαπανών υγείας στην Ευρώπη, συνέχισε ο κ. Βάρδας, δείχνει ότι στην ιατρική τεχνολογία αντιστοιχεί το 7,5% των δαπανών, τη στιγμή που στο φάρμακο αντιστοιχεί το 17% των δαπανών.

Στη συνέχεια, αφού παρουσίασε στοιχεία για τις αγορές ιατρικής τεχνολογίας στις χώρες της Ε.Ε. και παγκοσμίως, καθώς και στοιχεία για την ανάπτυξη της αγοράς, ο εισηγητής αναφέρθηκε στα πεδία κύριου ενδιαφέροντος της ιατρικής τεχνολογίας, όπου η καρδιολογία έχει τη δεύτερη θέση, μετά τα εργαστηριακά διαγνωστικά προϊόντα.

Η καινοτομία έχει τεράστια δυναμική στον κλάδο της βιοϊατρικής τεχνολογίας, με πάνω από το 40% των αιτήσεων για σχετικές πατέντες στην Ε.Ε. να κατατίθενται από τη Νορβηγία και την Ελβετία, ανέφερε ο κ. Βάρδας, συμπληρώνοντας πως η ιατρική τεχνολογία κατέχει την πρώτη θέση στα δέκα κυριότερα τεχνικά πεδία στα οποία γίνονται αιτήσεις για πατέντες.

Στην καρδιολογία, οι τάσεις δείχνουν ότι το φάρμακο υφίσταται συρρίκνωση 17% ετησίως, ενώ στην τεχνολογία καταγράφεται 3-5% ανάπτυξη. Οι εξελίξεις φαίνεται να ευνοούν τους επεμβατικούς καρδιολόγους, επεσήμανε, καθώς εκτιμάται ότι κάποιες επεμβατικές τεχνικές στο μέλλον θα επικρατούν στην κλινική πράξη.

Ωστόσο, οι εταιρείες βιοτεχνολογίας σήμερα ζητούν περισσότερο χώρο στα νοσοκομεία, επιθυμώντας να αναλάβουν πλήρως τη διαχείριση του τομέα. Αυτό μπορεί να επιφέρει δραματική αλλαγή του τοπίου, καθώς οι εταιρείες δεν ενδιαφέρονται για το ιατρικό, νοσηλευτικό και τεχνικό προσωπικό, αλλά θέλουν απλά απόδοσή της επένδυσής τους.

Μεταξύ των πιο σημαντικών εξελίξεων της βιοτεχνολογίας στην καρδιολογία, περιλαμβάνονται επεμβατικές τεχνικές, όπως η διακαθετηριακή αντικατάσταση βαλβίδας που αναμένεται να κυριαρχήσει στη μελλοντική κλινική πράξη, η γενική τάση σμίκρυνσης των συσκευών, καθώς και προηγμένοι ιατρικοί αισθητήρες που θα παρέχουν συνεχή παρακολούθηση σε ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια, αρρυθμίες και άλλα καρδιακά νοσήματα.

Αναφερόμενος στη συνέχεια στην ψηφιακή υγεία, ο κ. Βάρδας επεσήμανε ότι συμβάλλει στη διαύγεια, την εξοικονόμηση πόρων, την περιστολή της απάτης, αλλά περιορίζει και την ελευθερία του ατόμου σε μεγάλο βαθμό.

Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων, συμπεριλαμβανομένης της πρόληψής τους, έχει αποτελέσει εστία μεγάλου ενδιαφέροντος για την ψηφιακή υγεία, όχι μόνο λόγω του υψηλού επιπολασμού και του κοινωνικού κόστους που επιφέρουν, αλλά και λόγω της δυνατότητας των τεχνολογιών να μετρούν σχετικά βιολογικά σήματα συνεχώς ή σχεδόν συνεχώς, συμπεριλαμβανομένης της καρδιακής συχνότητας, της αρτηριακής πίεσης, του κορεσμού οξυγόνου, του καρδιακού ρυθμού και της σωματικής δραστηριότητας.

Η καρδιαγγειακή ιατρική είναι τυχερή, συμπλήρωσε, καθώς οι τεχνολογίες αυτές κάνουν μεγάλες επενδύσεις.

Η τεχνολογία της ψηφιακής υγείας έχει τη δυνατότητα να αλλάξει την καρδιαγγειακή ιατρική, ολοκλήρωσε τη διάλεξή του ο κ. Βάρδας, προσθέτοντας ότι όλες οι ηλεκτρονικές παράμετροι της ψηφιακής υγείας οδηγούν σε καλύτερο αποτέλεσμα για τον ασθενή.

Αφού το προεδρείο ευχαρίστησε τον ομιλητή για την ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα διάλεξη, ο κ. Σισσούρας αναφέρθηκε στη μεγάλη σημασία που έχει η εκπαίδευση πάνω στις νέες εξελίξεις, επισημαίνοντας τη αναγκαιότητα ανταπόκρισης του εκπαιδευτικού συστήματος στα ταχέως εξελισσόμενα αυτά πεδία.